Home

Simpele verbeterde pit latrine

Doel

Een verbeterde gezondheid door aanleg van hygiënische toiletten die door de mensen zelf gemaakt, betaald en onderhouden kunnen worden, ook door de allerarmsten.

Werkwijze

Het woord pit latrine staat voor een toilet met een gat in de grond (de pit) dat als opvang en opslag dient van de uitwerpselen en urine van de mens. Een simpele verbeterde latrine is de eenvoudigste manier om mensen te helpen van hun behoefte buiten in het veld doen of gebruik van een slecht niet hygiënisch toilet (vaak een pit met vieze houten balken en aarde erover) naar een hygiënische manier om naar het toilet te gaan.

Eerst maken de mensen een betonnen afdekplaat die dadelijk over de pit komt. De afdekplaat is van beton, meestal met dunne ijzeren staven erin om de plaat nog sterker te maken. Het gat heeft een sleutelvorm voor optimaal gebruik alsmede iets hogere voetsteunen zodat de voeten niet vies worden. Het gat is zodanig groot dat normaliter de uitwerpselen en urine het gat in gaan en niet op de plaat komen maar tegelijkertijd klein genoeg zodat kleine kinderen niet bang zijn in het gat te vallen. In het dorp wordt een werkplaats ingericht en daar kan iedere familie zijn eigen afdekplaat maken onder begeleiding van een beroepsmetselaar die de mensen aanwijzingen geeft hoe ze dat moeten doen. In sommige projecten betalen d emensen voor de plaat of ze betalen een deel van de kosten. Voor de echt heel arme gezinnen wordt alleen verlangt dat ze de plaat wzelf maken, maar ze hoeven dan verder niets meer te betalen. De betonnen plaat moet 30 dagen blijven liggen om uit te harden en wordt dan vervoerd naar de plek waar het toilet komt. Daar graven de mensen een gat met bepaalde afmetingen (de pit). Als die klaar is wordt de afdekplaat eroverheen gelegd. Omdat de afdekplaat overlap met de grond nodig heeft is het belangrijk dat de pit precies volgens de voorgeschreven maten gegraven wordt. Dit wordt vantevoren ook gecontroleerd zodat het gevaar van instorten van de pit (dat gebeurd als de overlap met de grond onvoldoende is) wordt voorkomen. Soms moeten d ewanden van de pit verstevigd worden, bijvoorbeeld als de bodem heel los is en dus makkeliojk kan instorten. Dat wordt dan egdaan met betonnen ringen of door het metselen van een muurtje tegen de wand aan. Dit maakt het wel veel duurder. Een andere oplossing is om een paar lange stevige stukken hout over het gat heen te leggen en daarbovenop de betonnen plaat. Nadeel hiervan is dat het hout op een gegeven moment gaat rotten en dan het instortingsgevaar toeneemt.

Als de plaat over het gat geplaatst is dan kunnen de mensen er zelf een hutje bovenop bouwen voor de privacy.

Kosten

De kosten van een simpele verbeterde pit latrine zijn ongeveer 10 tot 13 euro. Dit omvat de kosten voor de materialen van de afdekplaat, de kosten voor begeleiding door een beroepsmetselaar bij het maken ervan en een kleine overhead voor de begeleidende organisatie. Indien een lijning (wandversteviging van de pit) nodig is kunnen de kosten oplopen tot 20 of zelfs 25 euro.